04/27/2017 - پنجشنبه 7 ارديبهشت 1396
مشاهده خبر

از انتقام‌جويي اوباما تا مصلحت‌جويي ترامپ
1395/10/19 8:51:20 print

از انتقام‌جويي اوباما تا مصلحت‌جويي ترامپ
دکتر محمدمهدي مظاهري

در پي حکم باراک اوباما، رئيس‌جمهوري آمريکا و در واکنش به آنچه کاخ سفيد نقش مسکو در هک‌کردن کامپيوترهاي حزب دموکرات و ايميل‎هاي هيلاري کلينتون، نامزد اين حزب عنوان مي‌کند، 35 ديپلمات روسيه از اين کشور اخراج شده و همزمان با روز نخست سال جديد ميلادي، به همراه اعضاي خانواده‌شان، خاک آمريکا را ترک کردند. هرچند ولاديمير پوتين، رئيس‌جمهوري روسيه، اين اقدام دولت اوباما را يک «عمل ديپلماتيک غيرمسئولانه» دانست و با صرف‌نظر از اقدام تلافي‌جويانه ترجيح داد براي حرکت در مسير ترميم روابط مسکو و واشنگتن تا بر سر کار آمدن دونالد ترامپ صبر کند اما به نظر مي‌رسد وضعيت موجود، دربردارنده نکات مهمي درباره روابط فعلي و آتي واشنگتن و مسکو است. تعاملات روسيه و آمريکا در دوران رياست‌جمهوري باراک اوباما، فراز و نشيب‌هاي بسياري را طي کرد و به‌ويژه در چند سال اخير، متأثر از جنگ کريمه و بحران سوريه، بيشتر به‌سمت تنش، واگرايي و توازن قدرت پيش رفت. 

اوباما در جنگ کريمه از مداخله مستقيم پرهيز کرد و فقط پس از الحاق این شبه‌جزیره به خاک روسيه به تحريم اين کشور پرداخت؛ تحريم‌هايي که چندان تأثيري بر اقتصاد و عملکرد روسيه نداشت و به مانعي براي کنش‌هاي فعالانه آن در مناطق مختلف تبديل نشد. در بحران سوريه نيز اوباما کوشيد خلاف رويه جورج بوش، از مداخله نظامي مستقيم در خاورميانه خودداري کرده و اين بحران طولاني را با شيوه ديپلماتيک و سياسي حل‌وفصل کند. باوجوداين، ساعت‌ها مذاکرات وزراي امورخارجه روسيه و آمريکا به نتيجه‌اي ملموس در بحران سوريه منتهي نشد و کار به جايي رسيد که آمريکا کلا از جريان مذاکرات صلح سوريه حذف شد و با توافقات سه‌جانبه روسيه، ترکيه و ايران، برنامه آتش‌بس و صلح در اين کشور تدارک ديده و در شوراي امنيت نيز به‌صورت قطعنامه تصويب شد. 

همه اين مسائل، سبب شد دولت دموکرات آمريکا، خود را بازنده رقابت با روسيه ديده و در برابر سياست‌هاي قاطعانه و البته ثمربخش آن، احساس شکست کند. بعد از آنکه کارشناسان امنيت سايبري و برخي مقامات اطلاعات و امنيت آمريکا از نقش روسيه، در فرايند هک‌کردن سازمان‌هاي دموکرات براي تأثيرگذاري بر نتايج انتخابات اخير آمريکا خبر دادند، با وجود اينکه صحت اين خبر هنوز تأييد نشده و روسيه نيز آن را رد کرده است، اوباما بار ديگر به اين نتيجه رسيد که هم در عرصه بين‌المللي و هم در عرصه داخلي و حزبي از سوي روسيه، تحت فشار قرار گرفته و بنابراين لازم است در آخرين روزهاي رياست‌جمهوري‌اش، به نحوي اين امر را جبران کند؛ ضمن اينکه اين امر براي اوباما قابل پيش‌بيني بود که به‌واسطه اتمام زودهنگام دوران رياست‌جمهوري‌اش و روابط مثبت و نزديک پوتين و ترامپ، اين اقدام او تأثير بلندمدت تخريبي‌ای بر روابط دو کشور و منافع آمريکا نخواهد داشت و فقط او را به هدفش که تنبيه روسيه بود، مي‌رساند. حال سؤال اساسي اين است که با وجود روابط پرتنش فعلي، روابط آتي آمريکا و روسيه به چه سمت‌وسويي پيش خواهد رفت؟ دونالد ترامپ، رئيس‌جمهوري جديد و منتخب آمريکا که کمتر از 20 روز ديگر بر مسند رياست‌جمهوري اين کشور مي‌نشيند، برخلاف اوباما، نگرش و رويکرد مثبتي به روسيه و شخص پوتين دارد. بعد از اخراج ديپلمات‌هاي روسي از سوی اوباما و پرهيز پوتين از اقدام تلافي‌جويانه، تصميم او مورد ستايش ترامپ قرار گرفت و رئيس‌جمهوري منتخب آمريکا، آن را «بسيار هوشمندانه» ارزيابي کرد. 

ترامپ در تبليغات رياست‌جمهوري خود، چين را تهديد و رقيب اصلي ايالات‌متحده دانسته بود و مواضعش در رابطه با جنگ تجاري با اين کشور، حمايت‌نکردن از سياست چين واحد و نيز مخالفت با حضور پررنگ‌تر چين در درياي چين‌جنوبي، حاکي از آن است که ترامپ، روابط چندان حسنه‌اي با اين قدرت شرق آسيا نخواهد داشت؛ بنابراين کاملا قابل‌انتظار است که آمريکاي ترامپ، به‌طور همزمان خود را در دو جبهه درگير نکرده و با رويکردي مصلحت‌جويانه و منفعت‌طلبانه به روسيه نزديک شود. ترامپ و حزب متبوعش همچون دموکرات‌ها داعيه حمايت از دموکراسي و حقوق‌بشر را در سطح جهان ندارند و بنابراين اهل مداخلات بشردوستانه هم نيستند و اين امر از جمله مسائلي است که از سطح انتقادات آتي آمريکا عليه روسيه خواهد کاست. نکته ديگر اينکه در موضعي کاملا همسو با منافع روسيه، ترامپ منتقد گسترش ناتو است و اين امر نيز مي‌تواند به گرمي روابط آتي دو کشور کمک کند؛ بنابراين به‌نظر مي‌رسد برخلاف روابط تنش‌آميز کنوني، چشم‌انداز آينده روابط دو کشور به گونه‌اي متفاوت رقم خواهد خورد. باوجوداين، نزديک‌شدن احتمالي کاخ سفيد به مسکو نه‌تنها با مقاومت‌هايي در داخل آمريکا مواجه خواهد شد بلکه واکنش‌هايي را هم در ميان متحدان قديمي اين کشور به‌دنبال خواهد داشت؛ رويکردي که بي‌شک روابط بين‌الملل را در سال‌هاي آتي دچار تحولات اساسي خواهد کرد.

منبع: وقایع اتفاقیه

rating
  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.

نام شما
پست الکترونیک
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر امنیتی CAPTCHA
کد را وارد کنید
چندرسانه ای
چندرسانه ای
موزه مبل

نظرسنجی
به نظر شما کدام یک از آسیب های اجتما عی باید در اولویت توجه قرار گیرد؟




ثبت نظر  مشاهده ی نتیجه  انصراف
آخرین اخبار